fbpx

Heupdysplasie bij honden: Wat mag mijn hond nog doen?     

Heupdysplasie bij honden: Wat mag mijn hond nog doen?     

Heupdysplasie bij honden kan behoorlijk vervelend zijn. Moeite met opstaan, piepen en minder actief zijn, zijn vaak de eerste tekenen van deze aandoening. Na verloop van tijd kan heupdysplasie ervoor zorgen dat veel bewegingen pijnlijk worden en dat je hond geen zin meer heeft om te wandelen of actief te zijn. Als eigenaar is het begrijpelijk dat je schrikt wanneer je hoort dat je hond heupdysplasie (HD) heeft en dat je dan niet zo goed weet wat je hond nou wel en niet mag doen. In deze blog ga ik vertellen over de symptomen, de diagnose en de behandeling van heupdysplasie en hoe een dierenfysiotherapeut kan helpen en je kan adviseren in wat je hond nog wel en niet mag doen.

Heupdysplasie bij honden

Heupdysplasie bij honden, wat is het nou eigenlijk?

Heupdysplasie is een veelvoorkomende aandoening bij honden waarbij het heupgewricht van een hond zich niet op de juiste manier ontwikkelt. Het heupgewricht bestaat uit een heupkop (bolvormig uiteinde van het dijbeen) en een heupkom (het holle deel van het bekken). Bij heupdysplasie passen deze twee delen niet goed in elkaar, wat leidt tot een onjuiste beweging en wrijving in het gewricht. Dit kan pijn veroorzaken, de mobiliteit van je hond beperken en op lange termijn gevolgen hebben voor de levenskwaliteit van je hond. 

Oorzaken van heupdysplasie

De voornaamste factor bij het ontstaan van heupdysplasie is genetische aanleg. Als je overweegt een pup aan te schaffen, is het belangrijk om ervoor te zorgen dat de fokker een HD-vrije lijn heeft. Voeding speelt ook een rol: pups die voeding krijgen met een overmaat aan calcium hebben een hoger risico op het ontwikkelen van heupdysplasie. Daarnaast is beweging essentieel. Overmatige belasting op jonge leeftijd kan het risico op heupdysplasie vergroten. Wees voorzichtig met te veel traplopen, vroeg beginnen met fietsen met je hond, en te lange (bos)wandelingen op jonge leeftijd.

Hoe herken je heupdysplasie bij je hond?

De laatste tijd merk je wellicht dat je hond minder zin heeft in langere wandelingen, of dat hij moeite heeft om in de auto te springen. Dit kunnen signalen zijn dat je hond last heeft van heupdysplasie. Hier zijn enkele symptomen waaraan je mogelijke heupdysplasie kunt herkennen bij je hond:

  • Stijfheid en moeite met opstaan na liggen
  • Vaker mank lopen met een van de achterpoten
  • Weinig enthousiasme voor wandelingen, veel zitten of liggen tijdens de wandeling
  • Moeite met traplopen of in de auto springen
  • Afwijkende manier van lopen, zoals een waggelende gang of het afzetten met beide achterpoten tegelijkertijd tijdens het rennen
  • Minder plezier in het spelen met andere honden of veel liggend spelen
  • Gedragsverandering
  • Slecht ontwikkelde spieren in de achterpoten

Diagnose en behandeling van heupdysplasie bij honden

Wanneer je vermoed dat je hond heupdysplasie heeft zal de dierenarts een grondig onderzoek doen, speciale test uitvoeren en röntgenfoto’s van de heupen maken. Als heupdysplasie wordt vastgesteld, zijn er verschillende manieren om de pijn bij je hond te verlichten. Je hebt een conservatieve behandeling en een chirurgische behandeling. 

Conservatieve behandeling 

Een conservatieve behandeling is een behandeling zonder chirurgie. Deze behandeling komt voor een jonge en oude hond redelijk overeen, maar er zijn enkele kleine verschillen.

  • Medicatie: De dierenarts kan pijnstillers en ontstekingsremmers voorschrijven om de pijn te verminderen en ontstekingen onder controle te houden. Dit wordt vaker gedaan bij oudere honden. Maar let op dat de medicatie niet leidt tot overbelasting. Jij als eigenaar moet de grens bepalen van je hond. 
  • Supplementen: Glucosamine, chondroïtine, omega-3 vetzuren, en groenlipmossel worden steeds meer erkend als ondersteunend bij gewrichtsproblemen voor zowel jongere als oudere honden. Deze stoffen houden het kraakbeen gezond en kunnen pijnverlichting bieden.
  • Gewichtsbeheer: Het is belangrijk dat je hond een gezond gewicht behoudt. Dit is vooral belangrijk voor de jonge hond, om te voorkomen dat de heupdysplasie verergert. Maar ook bij oudere honden is het belangrijk, overgewicht zet extra druk op de heupgewrichten en kan de symptomen verergeren.
  • Fysiotherapie: Als dierenfysiotherapeut help ik bij het opstellen van een bewegingsplan voor je hond. We bepalen wat hij wel en niet kan en hoe je de belasting bij verbetering later kunt opbouwen. We werken eraan om de spieren rondom de heup van je hond zo sterk mogelijk te maken, omdat sterkere spieren zorgen voor een stabieler heupgewricht. Dit doen we door middel van oefentherapie en hydrotherapie. Dit is belangrijk voor zowel jongere als oudere honden.

Chirurgische behandeling

Er zijn verschillende operaties die bij heupdysplasie toegepast kunnen worden. De keuze is afhankelijk van de ernst van de dysplasie, de grootte van je hond en de leeftijd. Een operatie bij heupdysplasie verkleint in de toekomst de kans op slijtage (artrose) in het heupgewricht.

Operaties zoals een bekkenkanteling, femurkophals resectie of een totale heupprothese zijn mogelijk. Na een heup operatie is een goede revalidatie en nazorg essentieel om het gewenste resultaat te bereiken. Na de operatie volgt meestal een periode van rust, die afhankelijk van de uitgevoerde operatie 2 tot 6 weken kan duren. Gedurende die tijd mag je hond alleen naar buiten voor de noodzakelijke behoeften. Na deze weken mag de beweging langzaam worden opgevoerd maar in tegenstelling tot andere operaties moet je hond na een femurhalskopresectie zo veel mogelijk bewegen. Ik als dierenfysiotherapeut kan je ondersteunen in de revalidatie periode. 

Elke hond is uniek, dus de behandeling moet op maat worden gemaakt voor de specifieke behoeften van jouw hond. Het doel is om je hond zo comfortabel mogelijk te laten bewegen en te genieten van een goede levenskwaliteit, zelfs als heupdysplasie een uitdaging vormt.

De waardevolle aanvulling van dierfysiotherapie bij honden met heupdysplasie

Dierenfysiotherapeuten zijn gespecialiseerd in alles wat te maken heeft met de spieren en gewrichten van je hond. Heupdysplasie is een van de aandoeningen die we vaak tegenkomen, en uit mijn ervaring durf ik te zeggen dat fysiotherapie een waardevolle aanvulling op de behandeling vormt. Ook als er artrose in het gewricht aanwezig is, is fysiotherapie erg belangrijk.

Wat mag mijn hond nou wel en niet? 

Horen dat je hond heupdysplasie heeft, is altijd even schrikken. Veel hondeneigenaren denken dan dat ze niet veel meer kunnen doen met hun hond, zoals lekker in het bos wandelen of met andere honden spelen. Maar dat is niet helemaal waar! Wat belangrijk is, is om te kijken wat je hond aankan en wat je doet. Een balans in zijn belasting en belastbaarheid, zoals wij dat noemen.

Bij een jonge hond waarbij op vroege leeftijd heupdysplasie is gediagnosticeerd en er vaak geen tot weinig pijnklachten zijn, wil je voorkomen dat de aandoening en symptomen verergeren. Het is daarom belangrijk om goed op de gedoseerde beweging te letten. Vermijd te lange wandelingen op vroege leeftijd en houd je aan de maximale wandelafstand die je fokker of dierenarts heeft aangeraden. Ook overmatig traplopen en veel en lange stukken laten rennen kun je beter nog niet doen.

Bij een hond die is uitgegroeid (na 1,5 jaar) moet je opletten bij activiteiten waarbij hij meer klachten krijgt. Dit is vaak bij het gooien met een bal, langdurig spelen met andere honden, of regelmatig traplopen of springen. Dit betekent niet dat deze activiteiten nooit meer mogen, maar het moet weer rustig worden opgebouwd.

Wanneer je hond nog veel pijnklachten heeft, is het belangrijk om alles even te vermijden. Dit betekent lijnrust en wat kortere wandelingen, zodat het gewricht de kans krijgt om rustiger te worden als er een ontsteking aanwezig is.

Als je op een gegeven moment een balans hebt in de belastbaarheid van je hond kan het ook wel eens voorkomen dat hij bijvoorbeeld na iets langer spelen toch 2 dagen wat kreupel loopt of stijf op staat. Dit betekent niet dat je weer terug bij af bent, en het mag best. Als het maar weer herstelt en niet een week aanhoudt, want dan is het te veel geweest en moet je hier in de toekomst op letten. Je kunt bijvoorbeeld je hond wat korter laten spelen met andere honden of honden uitzoeken waarbij het niet te hard of druk aan toe gaat.

Een op maat gemaakt behandelplan voor je hond

Een behandelplan gemaakt door een dierenfysiotherapeut is voor elke hond weer anders en is gebaseerd op de specifieke behoeften, conditie en leeftijd van je hond.

Allereerst wordt er gekeken waar je hond de meeste klachten van krijgt, dit kunnen kleine dingen zijn die jij als eigenaar soms niet eens door hebt. Vervolgens stellen we een plan op om de activiteiten die jij en je hond leuk vinden weer rustig op te bouwen. Daarnaast werken we aan het versterken van de spieren rondom de heup. Je krijgt oefeningen mee voor thuis, en we beginnen met hydrotherapie.

Hydrotherapie betekent dat je hond traint in water. Het water bevordert de bloedsomloop, vergroot de bewegingsvrijheid van het heupgewricht, en verlicht eventuele gewrichtspijn. De opwaartse druk van het water zorgt ervoor dat het heupgewricht veel minder belast wordt dan bij lopen op het land. Door gebruik te maken van de waterweerstand kunnen de spieren en de algehele conditie op een verantwoorde en effectieve manier worden getraind.

We zien ook vaak dat een hond gaat compenseren in het lichaam om zo de pijn in de heup te vermijden. Hierdoor kunnen er rugklachten ontstaan of spieren worden overbelast. Dit wordt ook behandeld door een dierenfysiotherapeut. We controleren altijd het gehele lichaam en kijken niet alleen naar het pijnlijke gewricht zelf.

Honden die net beginnen met fysiotherapie zien we in het begin vaak wekelijks, wat later wordt afgebouwd. Sommige honden blijven regelmatig onder behandeling bij mij. Dit kan eens per 3 maanden zijn of eens per jaar, gewoon als check-up voor je hond en voor jezelf. We bespreken hoe het de afgelopen tijd is gegaan, en onderzoeken je hond nogmaals op klachten die misschien zijn ontstaan door compensatie.

Heupdysplasie bij honden - orthopedisch kussen

TIPS! Dingen die je zelf alvast kan doen.

Natuurlijk wil je er alles aan doen om ervoor te zorgen dat je hond zich zo comfortabel mogelijk voelt en een goede levenskwaliteit heeft. Gelukkig zijn er verschillende manieren waarop jij als baasje kunt helpen om het welzijn van je hond te verbeteren. Hier zijn enkele handige tips die je meteen kunt gebruiken om voor je hond met heupdysplasie te zorgen.

  1. Gebruik een loopplank voor in de auto. Hierdoor vermijd je dat je hond steeds weer in en uit de auto moet springen, wat extra belasting op de heupen kan veroorzaken. Een loopplank biedt een geleidelijke en gemakkelijke manier voor je hond om in de auto te stappen zonder extra druk op de gewrichten.
  2. Gun je hond het comfort van een orthopedisch kussen. Deze kussens, gemaakt van traagschuim, geven optimale ondersteuning aan de gewrichten en verminderen drukpunten. Jouw hond kan dankzij zo’n kussen comfortabel rusten zonder extra belasting voor de heupen.
  3. Houd balans tussen langere en kortere wandelingen. Na een uitgebreide bos- of strandwandeling is het belangrijk om de volgende dag wat rustiger aan te doen. Dit voorkomt overbelasting van de heupen en geeft je hond de tijd om te herstellen. Let op de signalen van je hond en pas de intensiteit van de activiteit aan om onnodige spanning te voorkomen.
  4. Laat je hond gedoseerd spelen met andere honden. Denk erover na wanneer je je hond laat spelen met andere honden. Wat heeft hij al gedaan en wat gaan jullie nog doen? Laat je hond voornamelijk aan het begin van je wandeling spelen met andere honden. Honden zijn vaak energieker aan het begin, waardoor er minder kans is op overbelasting. Kies voor meerdere kortere speelsessies met andere honden in plaats van één lange sessie.
  5. Ga aan de slag met hersenwerk! Je kunt je hond ook mentaal moe maken door te experimenteren met hersenwerk. Er zijn tegenwoordig talloze speeltjes beschikbaar waarbij ze moeten nadenken. Hierdoor worden ze mentaal uitgedaagd zonder fysieke belasting op de heupen. Op deze manier blijven ze voldaan en tevreden zonder hun gewrichten te zwaar te belasten.

Heb je na het lezen van deze blog het idee dat jouw hond misschien heupdysplasie heeft? Laat het altijd even checken bij de dierenarts. Komt er dan uit de röntgenfoto dat je hond heupdysplasie heeft dan betekend het dus niet dat hij nu alleen nog maar aangelijnd uitgelaten mag worden. Wel moet je de dingen vermijden waardoor je hond meer klachten krijgt of het korter of minder vaak doen. De heupen worden nooit meer gezonde gewrichten, jij als eigenaar moet daarom dus de grens van je hond bepalen. Dierfysiotherapie is een waardevolle ondersteuning; samen zorgen we ervoor dat je hond zo sterk mogelijk wordt en dat de pijnklachten verminderen. We kijken ook hoe we een balans kunnen vinden in de belasting en belastbaarheid van je hond. Wil je meer informatie of twijfel je over dierfysiotherapie voor jouw hond? Aarzel niet om contact op te nemen. 

Hee, ik ben Sabine

Ik ben fysiotherapeut voor honden en paarden in de regio Utrecht en Zuid-Holland. In mijn blogs vertel ik over verschillende aandoeningen die ik veel tegen kom binnen mijn vak en wat ik als dierenfysiotherapeut kan doen om jou en jouw dier daarbij te ondersteunen. Heb je vragen? Stuur gerust een berichtje!

meer blogs